Het leven lacht je niet altijd toe. En zeker als je 18de verjaardag nog ver weg is, draag je soms een last op je schouders die resoneert in alle dingen die je voelt, doet, en opzoekt. En omdat je ouders je niet begrijpen, je vrienden eigenlijk ook je vijanden zijn en vooral ook de liefde je in de steek laat, biedt muziek je een wereld waar je gehoord wordt, veilig bent, en je een gerustellende echo vindt van dat wat er binnen in je broeit.

We nemen allemaal muziek met ons mee die diep vervlochten is met wie we zijn. Vaak uit onze jonge jaren. Vaak gekoppeld aan een gebeurtenis, een emotie, een persoon. Vaak allemaal tegelijk. Platen waarin je troost hebt gevonden, die je altijd uit de put krijgen, of die gewoon passen bij wie je bent.

Hierbij open ik een nieuwe categorie die je ‘uit de heart shaped box’ zou kunnen noemen, omdat het de platen zijn omdat het de muziekale bagage is de je op het meest speciale plekje bewaart. Maar laten we het voor de duidelijkheid maar houden op “persoonlijke plaat”.

De eerste plaat die dit predikaat van mij krijgt is Black van Pearl Jam. Dit is een van hun grootste hits en je vind hem op hun debut album Ten, nog steeds hun beste plaat, en een van de meest invloedrijke en succesvolle platen uit de jaren 90.

Black is natuurlijk het ultieme liefdesverdriet nummer; toepasselijk voor een verloren liefde, of een liefde die – zoals een dichter het ooit mooi zei – ‘gebroken is in de knop’. En ook de lyrics van Black lezen als een gedicht. De plaat bouwt op naar een emotionele climax waarin je voelt dat dit nummer voor de zanger Eddie Vedder zelf ook diep uit zijn heart shaped box komt. De gebeurtenis en werkelijke betekenis van de tekst is waarschijnlijk daarom ook bewust nog steeds een mysterie. Maar met de laatste strofe komen we waarschijnlijk erg dicht bij de essentie:

I know someday you’ll have a beautiful life,
I know you’ll be a sun in somebody else’s sky, but why
Why, why can’t it be, can’t it be mine

En vaak tijdens live uitvoeringen voegt Eddie daar vaak op het einde nog – schreeuwend uit het puntje van zijn tenen – aan toe:

I don’t think these people understand… The don’t really understand… We belong together… Together… Together…

Kippenvel.

Pearl Jam – Black (Live in Atlanta)

Een tijdje terug heb ik een DVD gekregen: John Mayer – Where The Light Is (Live in Los Angeles 2007). Ik kan de DVD of CD hiervan iedereen aanraden. Ingredienten: Knappe gitaarsolo’s, liedjes met inhoud en een set die staat. Ik ben er zelfs zo erg fan van dat ik deze bijna dagelijks in de trein door mijn iPod laat schallen.

Het unieke van dit optreden is dat je John Mayer in verschillende vormen ziet optreden. Hij begint solo, en bij de nummers Daughters en Free Fallin’ wordt hij bijgestaan door Robbie McIntosh en David Ryan Harris. Dit gedeelte speelt hij op een akoestische gitaar. Na een aantal nummers treedt hij op met het zogeheten John Mayer Trio. Hierin speelt hij samen met Pino Palladino (bas) en Steve Jordan (drums), en wordt er veel geimproviseerd en gesoleerd. Blues en Jazz worden gecombineerd, en het swingt aardig de pan uit. Tot slot treedt hij op met een gehele band en speelt nummers als “Waiting On The World To Change” en “Gravity”.

Alle formaties klinken schitterend, en voor de mensen die dit optreden gemist hebben, pak die DVD of CD en beluister het zelf!

Hieronder mijn favoriet per setting, en omdat ik vind dat deze wat minder bekende Mayer nummers wat meer beluisterd mogen worden:

John Mayer – Stop This Train (solo)

John Mayer – Vultures (trio)

John Mayer – Slow Dancing In A Burning Room (band)

Als je ook maar een beetje van muziek houdt, dan heb je hem wel: een soundtrack van je jeugd. De selectie muziek die je luisterde in de tijd dat het leven alleen maar draaide om de verwarrende liefde, de tijd tussen je lesuren en de zoektocht naar zoveel mogelijk (al dan niet door verdovende middelen gestimuleerde) euforische momenten. Dat zijn de nummers die door bijbehorende teksten, emoties en gekoesterde herinneringen altijd een speciaal plekje bij je zullen houden, en die als je ze weer hoort, herinneringen omhoog halen als een magische teletijdmachine.

Voor mij komen veel van die nummers uit het alternatieve rijtje Pearl Jam, Cranberries, Live, Tori Amos en Smashing Pumpkins.

De heren van Massive Attack hebben op hun nieuwe album Heligoland het nummer Paradise Circus. Toen ik dat nummer de eerste keer hoorde drong zich gelijk een instant flashback op aan een speciaal nummer uit mijn eigen soundtrack tijd; in melodie, tekst en sfeer; en ik kon niet wachten om eenmaal thuisgekomen er achter te komen bij welk Smashing Pumpkins nummer, want zoveel wist ik al wel, die melodie ook al weer hoorde.  Het bleek, natuurlijk, het meestwerk Soma te zijn. De gelijkenis met dat nummer kan geen toeval zijn; hij wekt de suggestie een ode te zijn, uit onverwachte hoek. De ontdekking van deze ken-ik-jou-niet-ergens-van leidde voor mij die avond overigens tot een flinke niet te versmaden ‘Smashies’ revival in mijn iTunes bibliotheek.

Voor wie ook maar een beetje van gitaren en melancholie houdt, raad ik dan ook zeker aan: luister naar het album Mellon Collie and the Infinite Sadness,  een van de muzikale meesterwerken van een generatie. Soma staat hier overigens niét op, die vind je net zoals het prachtige Disarm terug op de plaat Siamese Dream.

Waarschijnlijk komt het nummer Paradise Circus op zijn beurt later weer terug in de soundtrack van een hele nieuwe generatie; want dit nummer dook al op in twee televisie series die voor een grote groep volgers ongetwijfeld een vruchtbare bodem voor zwijmelarij zullen vormen: Gossip Girl en True Blood.

De muziekvideo die Massive Attack bij Paradise Circus liet maken is overigens tamelijk controversieel door zijn expliciete (lees: onsmakelijke in your face) content, die welbeschouwd onderdeel is van een in opzet best serieus te nemen (slechte woordkeuze) mini documentaire over een gepensioneerde pornoactrice. We de titel van deze post wil begrijpen, en 18+ is, moet zelf maar even googelen… En helemaal tot het einde durven/kunnen uitkijken.

Ik wacht overigens met smart op de muzikale held die Paradise Circus en Soma aaneen smeedt tot een heerlijke triphop-trip met rockende climax… Dat moet toch prima te doen zijn!

Massive Attack – Paradise Circus

Massive Attack – Paradise Circus (Gui Boratto Remix)

Massive Attack – Paradise Circus (Breakage’s Tight Rope Remix)

Smashing Pumpkins – Soma